Amélies relatie ging stuk door de vakantie: 'Hij sleepte zijn slaapzak naar buiten en sliep naast de tent'

Samen met je partner de natuur in trekken voor een flinke hike: het klinkt gezellig, maar zo’n outdooravontuur kan ook spanningen naar boven brengen. Hoe voorkom je een alpine divorce?

Drie jaar geleden besloten Amélie Dufour (36) en haar toenmalige vriend een meerdaagse wandeling te maken in het Mullerthal. Ze hadden een drukke periode achter de rug. Een hike door het sprookjesachtige Luxemburgse natuurgebied zou hen goed doen, dachten ze. ‘We gingen wel vaker samen op avontuur: tentje mee en lekker wandelen,’ zegt ze. ‘Maar hier ging het mis. Hij wilde zo snel mogelijk van A naar B, terwijl ik wilde stilstaan bij de leuke plekken die we onderweg tegenkwamen.’ De irritaties liepen zo op, dat ze uiteindelijk grote delen van de tocht apart van elkaar aflegden. ‘In het begin wachtte hij nog op me,’ zegt Dufour. ‘Maar na een ongezellige lunch in een jagershut – waar hij in de regen op me had gewacht – vertrok hij ineens alvast.’ Dat ze maar één tent mee hadden, maakte de situatie er niet beter op. ‘Op de terugweg brachten we de laatste nacht van de vakantie door op een camping in Duitsland. Hij sleepte zijn slaapzak naar buiten en ging naast de tent liggen.’ Dat de relatie bij thuiskomst uitging, vindt Dufour achteraf niet verrassend. ‘Er rammelde al van alles in onze relatie,’ zegt ze. ‘Dat kwam hier alleen aan de oppervlakte.’

Alarmbellen 
Samen met je partner een spannende outdooractiviteit ondernemen die eindigt in ruzie of een relatiebreuk: het is een ervaring die online bekendstaat als een alpine divorce. De Schots-Canadese schrijver Robert Barr muntte die term eind negentiende eeuw al, in een kort verhaal over een man die zijn vrouw van een berg in de Alpen wilde duwen. Maar dit jaar ging de term ineens viral op sociale media. De aanleiding: een rechtszaak tegen een Oostenrijkse bergsporter, die zijn vriendin in 2024 achterliet op een bergtop terwijl ze hulp nodig had. Ze overleefde het niet. De man was als meer ervaren klimmer verantwoordelijk voor haar veiligheid, oordeelde de rechter in februari. Het vonnis: dood door schuld. Een extreme situatie, maar het gevoel in de steek gelaten te worden tijdens een tocht blijkt herkenbaar. Veel vrouwen deelden de afgelopen maanden hoe hun partner tijdens een trektocht, hike of andere outdooractiviteit véél sneller liep, niet op hen wachtte en amper omkeek. Ze voelden zich verlaten.

Misschien denk je: als je partner tien meter vooruitloopt en geen rekening met je houdt, zeg je daar toch gewoon iets van? Toch is dat soms makkelijker gezegd dan gedaan, weet relatiepsycholoog Anne de Jong. ‘Voel je je vaker niet gezien in je relatie, dan kan dit gedrag dat gevoel versterken,’ zegt ze. ‘Je brein koppelt deze ervaring dan aan eerdere momenten waarop je partner weinig rekening met je hield. Zeker als je angstig, vermoeid of gestrest bent, kun je door die eerdere situaties vanuit een reflex reageren. Je wordt bijvoorbeeld heel boos of sluit je af.’ Ons brein is evolutionair gebouwd om verbinding met anderen te maken én om gevaar snel op te merken, zegt De Jong. Loop je tien meter achter je partner, in een gebied dat je niet kent? Dan kunnen de alarmbellen afgaan. ‘Het voelt alsof je alleen wordt gelaten, alsof je de verbinding met de ander kwijtraakt. Dat is eng.’ 

Die alarmbellen gaan bij de ene persoon sneller af dan bij de ander, zegt De Jong. Dat heeft onder meer te maken met eerdere ervaringen. ‘Ik coachte onlangs een vrouw die zich als kind vaak buitengesloten voelde,’ zegt ze ter illustratie. ‘Haar broer en zus liepen altijd heel snel vooruit en zij hobbelde erachteraan. Daardoor kreeg ze het idee dat zij vergeten werd. Als je partner niet naar je omkijkt tijdens een hike, al is het maar omdat hij even op de weg moet letten, komt zulk oud zeer boven. We willen allemaal gezien en gehoord worden.’ 

Helpen of kibbelen
Zeker in de bergen geldt: samen uit, samen thuis. En: de langzaamste wandelaar bepaalt het tempo. ‘Dat zijn belangrijke afspraken voor de veiligheid,’ zegt Rens Hooisma. Zij is GZ-psycholoog en medeoprichter van Bergcompas, waarmee ze meerdaagse huttentochten in Oostenrijk organiseert. Voordat ze met een groep op pad gaat, bespreken ze die regels. Ook leert ze wandelaars op hun eigen grenzen te letten. ‘Als je te lang blijft doorlopen, wat mensen soms doen als ze net verliefd zijn en zich willen bewijzen tegenover hun partner, heb je een grotere kans op blessures,’ zegt ze. ‘Dat hou je niet lang vol. Je moet niet alleen elkaars grenzen respecteren, maar ook die van jezelf.’

Of je nou met een groep natuurliefhebbers of met je geliefde de bergen in trekt: als je niet met elkaar in verbinding bent, komt dat vroeg of laat aan het licht, zegt Hooisma. De bergen creëren volgens haar een context waarin onderlinge patronen sneller zichtbaar worden. Misschien heb je niet lekker geslapen, ben je moe of begint het ineens keihard te regenen, zegt ze. Dat maakt je al vatbaar voor irritaties – en dan zijn er soms ook nog verschillen in ervaring, fitheid, tempo en het aantal kilo’s dat je op je rug kunt dragen. ‘Partners die met elkaar in verbinding zijn, helpen elkaar op zulke momenten,’ zegt Hooisma. ‘Ze stellen voor om het rustiger aan te doen, nemen wat kilo’s van de ander over of zeggen: neem jij een rustdag bij de hut, dan ga ik een klimmetje doen en zien we elkaar straks hier weer.’ Zit de relatie niet goed, dan leiden zulke verschillen eerder tot gekibbel. 

Dat mechanisme is trouwens niet voorbehouden aan bergactiviteiten: een gebrek aan verbinding komt vaak op vakantie tot uiting. Vlak na de zomervakantie is er steevast sprake van een scheidingspiek. Benieuwd hoe je zo'n alpince divorce kunt voorkomen? Dat lees je nu in &C's nieuwste editie 'Wie ken je nou écht?'