Door: Joanne Wienen
Het gebruik van ayahuasca was in de kringen rondom Noor Hoencamp heel normaal. Nu wil ze anderen waarschuwen voor de werking van het middel.
Noor (27): 'Ik kom uit een atheïstisch, nuchter gezin, maar was al op jonge leeftijd geïnteresseerd in spiritualiteit. Doordat ik veel te vroeg geboren ben, heb ik een immuunziekte en chronische ontsteking in mijn longen, waardoor ik veel ziek was. Als kind voelde ik me daardoor anders, alsof ik niet meekon in de normale stroom van het leven, en ik worstelde met eenzaamheid en somberte. Rond mijn zestiende ging ik op zoek naar handvatten om daarmee te dealen. En die vond ik in de spiritualiteit. Ik las veel boeken over manifesteren en de wet van aantrekkingskracht. Het idee dat ik het leven naar mijn eigen hand kon zetten door middel van spirituele oefeningen en bewustzijnsverruiming, sprak me aan. Ik was immers ziek en wilde beter worden.
Hoe ouder ik werd, hoe dieper ik het spirituele wereldje in kwam. Ik deed mee aan vrouwencirkels, ging naar retreats, hield me bezig met chakrahealings, aesthetic dance, mantra's, meditatie en transcendent reizen. De eerste keer dat ik over ayahuasca hoorde, was tijdens een vrouwencirkel. Een vriendin vertelde dat het een krachtig plantmedicijn was dat kon worden gebruikt om spiritueel te groeien, en dat het haar diepe inzichten had gebracht. Vanaf dat moment hoorde ik er steeds meer over en las ik online over mooie ervaringen die mensen tijdens een ayahuascaceremonie hadden gehad. Dat wilde ik ook weleens meemaken.
Ik schreef me in voor een weekend in een spiritueel centrum, voor een ceremonie inclusief overnachting. Psychedelische drugs kende ik op dat moment al, omdat ik voor de lol weleens paddo's en truffels had gebruikt, maar dit was een heel andere vibe. Van tevoren moest ik een vragenlijst invullen over mijn psychische gesteldheid, omdat het geen goed idee is het middel te gebruiken als je bepaalde stoornissen hebt of een verleden met psychoses. Later was er ook een telefonisch intakegesprek waarin werd gevraagd naar mijn intenties. 'Ik wil meer uit mijn hart in plaats van mijn hoofd leven,' antwoordde ik. Het gesprek eindigde met instructies over de voorbereiding. In de weken voor de ceremonie moest ik clean en sober leven. Geen alcohol, weinig cafeïne, geen medicatie. Het kostte me weinig moeite, zo leefde ik eigenlijk al.'
Levend begraven
'In de auto onderweg naar het weekend was ik gespannen. In mijn hoofd herhaalde ik mantra's om mezelf moed in te praten. Ik kwam binnen in een zaaltje en zag midden in de ruimte een altaar staan, met daaromheen in een cirkel matjes waarop alle deelnemers plaatsnamen. We deden een voorstelrondje waarbij iedereen vertelde waarom ze aan de ceremonie meededen. Daarna deelden de begeleiders wat we ongeveer konden verwachten. Een ayahuascatrip kon een donkere, beangstigende ervaring zijn, vertelden ze, maar dat was juist de bedoeling. We moesten er niet tegen vechten, maar ons eraan overgeven. Op dat moment vond ik dat heel aannemelijk klinken. Wat ik ook zou meemaken en hoe moeilijk het ook zou worden, dit zou uiteindelijk bijdragen aan mijn spirituele groei.
Er begon muziek te spelen en de ayahuasca werd uitgedeeld. Het zal ongetwijfeld heel smerig geweest zijn, maar met de smaak was ik niet zo bezig. Ik vond het spannend en dacht vooral: als het allemaal maar goed gaat. Maar een uur na dat eerste shot voelde ik nog steeds weinig. Daarom kreeg ik een tweede shot. Achteraf gezien had ik dat nooit moeten nemen, want vrijwel meteen daarna voelde ik hoe ik een duisternis in werd getrokken waar ik meteen uit wilde.
Ik vond het beangstigend en vroeg of een van de begeleiders bij me wilde komen zitten om me vast te houden. Voor even was haar lijf mijn houvast, omdat ik wist dat zij 'echt' was. Alsof ik met één been in de realiteit stond en met mijn andere been in een andere werkelijkheid. Dat veranderde toen het voelde alsof mijn ziel uit mijn lichaam trad. Van bovenaf keek ik even toe hoe ik, althans, mijn lijf, op dat matje lag, voordat ik gevoelsmatig het universum ingeknald werd.
Op dat moment had ik helemaal geen besef meer van wat echt was. Ik zweefde door tijd en ruimte als een ziel zonder lichaam en kreeg allerlei visioenen die met de dood te maken hadden. Zo was er een moment waarop ik op een mij bekende plek in een bos onder de grond lag, levend begraven, terwijl ik boven mij hoorde hoe mensen mantra's zongen. Alles in mij wilde bij hen komen, maar het lukte me niet. En hoewel ik geen lichaam had, voelde het toch alsof er van alle kanten aan me geknaagd werd door insecten en beesten die over mij heen krioelden.
Op andere momenten werd ik aangevallen door enge wezens met lange tentakels en uitgerekte hoofden met bizar veel ogen erin. Ze trokken van alle kanten aan me en sleurden me mee naar een inktzwarte plek waar helemaal geen licht meer bij kwam. Ik herinner me ook nog helder een beeld waarin mijn hart op een pijnlijke manier uit mijn lijf werd gerukt en er een nieuw hart werd teruggeplaatst. Maar de ervaring was niet alleen visueel. Ik rook ook vieze geuren en hoorde vreselijke geluiden, al kan ik niet meer precies navertellen hoe die roken of klonken. Het was alsof ik in een levende horrorfilm zat en ik weet nog dat ik op enigszins heldere momenten dacht: ik ga nooit meer terugkomen op aarde, ik zal mijn ouders en mijn vrienden nooit meer terugzien, ik ben dood.'
Wat heb ik gedaan?
'Na wat voelde als een eeuwigheid, keerde ik weer terug in mijn lijf, waar ik een, in spirituele termen, kundalini-ontwaking heb gehad - wat voelde als een slang die vanuit mijn ruggengraat richting mijn kruin kroop, waarna ik volledig de controle over mezelf verloor. Ik wist niet meer wat realiteit was of niet, alles was radicaal grenzeloos, alsof wie ik was volledig was samengesmolten met alles op de wereld. Zelf weet ik er niets meer van, maar achteraf hoorde ik hoe mijn lijf oncontroleerbare bewegingen maakte en ik allerlei geluiden uitstootte. Toen de ayahuasca eindelijk was uitgewerkt, was niets meer hetzelfde. Alles wat ik zag, werd omgeven door energieën en aura's. Ik zag duistere of engelachtige figuren om mensen heen hangen. Alsof ik ineens röntgenogen had.
Verward ging ik meteen na de ceremonie naar mijn kamer, waar ik die nacht geen oog dichtdeed. Ik voelde pijn bij mijn hart, was doodsbang en vroeg me af wat ik mezelf had aangedaan. Wat als dit gevoel nooit meer overging? De volgende ochtend werd er in de groep nagepraat. Ik vertelde dat ik me mentaal en fysiek niet goed voelde, bang was en me zorgen maakte. Volgens de begeleiders hoorde het erbij en was dit juist goed voor mij. Het voelde alsof mijn zorgen gebagatelliseerd werden. Bovendien stond de volgende groep alweer op de stoep en moest ik maar eens vertrekken. Ik voelde me totaal niet serieus genomen.
Vanaf dat moment was het alsof ik ineens in een multidimensionale wereld leefde. Als ik in bed lag, waren er momenten waarop ik opnieuw uit mijn lichaam trad en mijzelf weer dood zag gaan. Ook hoorde ik stemmen die me aanspoorden om mezelf wat aan te doen of enorme stromen informatie met me deelden. Dan zag ik als in een filmscène gesprekken voor me die de volgende dag ook daadwerkelijk plaatsvonden. Kort na de ceremonie ben ik bij een medium geweest, op zoek naar antwoorden over wat er met me aan de hand was, maar alles wat zij me vertelde had ik in de nacht daarvoor al te horen gekregen. Het bracht me geen steek verder.
Intussen stond mijn leven totaal op z'n kop. Op straat voelde ik soms wat anderen voelden, bijvoorbeeld of iemand ergens pijn had. Als ik daar naar vroeg bij mensen die ik kende, bleek die informatie ook nog eens te kloppen. Heel naar vond ik het toen een van mijn collega's me vertelde dat ze zwanger was en ik voelde dat ze een miskraam zou krijgen. Natuurlijk zei ik daar tegen haar niets over, maar twee weken later kreeg ik te horen dat dit daadwerkelijk gebeurd was. Ik had allerlei doemgedachten en kreeg last van angsten en paniekaanvallen. Maandenlang durfde ik niet alleen te zijn en heb ik, als vijfentwintigjarige vrouw, tussen mijn ouders in geslapen. Mijn werk voor een zorginstantie moest ik neerleggen, omdat ik door mijn angsten onmogelijk mijn werk goed kon uitvoeren.'
Helder licht
'Een psychiater zou misschien denken dat ik in die periode psychotisch was. Spirituele mensen zeiden dat het normaal was om na een kundalini-ontwaking meer waar te nemen en adviseerden me om me eraan over te geven. Maar als ik dat had gedaan, was ik hier waarschijnlijk niet meer geweest. Tegelijkertijd denk ik ook niet dat ik in een psychose zat. Ik weet dat het allemaal bizar klinkt, maar mensen in een psychose hebben vaak waanbeelden en zijn zich niet bewust van hun toestand. Hoewel ik overweldigd en doodsbang was, had ik juist goed door wat mij overkwam. Ik wist dat die nare gedachten niet van mijzelf waren, dat ik helemaal niet dood wilde en dat die stemmen van buitenaf kwamen.
Mijn manier om ermee om te gaan was om een zo normaal mogelijk leven te leiden. Ik wilde zo min mogelijk met spiritualiteit bezig zijn. In plaats daarvan ging ik met vrienden naar de kroeg en bracht ik tijd door met familie. Ik legde hen uit wat er met me aan de hand was, en ook al begrepen ze het niet helemaal, ze veroordeelden me niet en drongen niet aan op een opname of behandeling in de reguliere gezondheidszorg. Daar ben ik ze dankbaar voor, omdat ik zeker weet dat ik me daar heel onbegrepen had gevoeld.
Na een tijdje werd de angst minder en raakte ik aan mijn nieuwe staat van zijn gewend, al had ik nog steeds last van heftige paniekaanvallen. Het was tijdens een van die aanvallen dat ik wanhopig uitriep: 'Als er een God bestaat, help me dan.' Op dat moment scheen er een helder wit licht in de kamer, hoorde ik de stem van Jezus en kwam er een enorme rust over me heen. Ik begreep er niets van, ik had helemaal niets met het christelijk geloof. Religie zag ik als de oorzaak van verschrikkelijke dingen. Maar op dat moment, daar op de bank, ervaarde ik iets waardoor ik in één klap tot geloof kwam.
Op Instagram deelde ik wat mij was overkomen en zo kwam ik in contact met gelijkgestemde vrouwen die vanuit de spiritualiteit bekeerd waren tot het geloof. Bij hen vond ik veel herkenning en ik begreep dat de donkere periode waar ik uit kwam een spirituele crisis was, waar kwade en goede geesten om mijn ziel vochten. Ik las uit de bijbel en ging naar de kerk. Op momenten dat ik angst of paniek voelde, bad ik tot God, waardoor die gevoelens afzwakten en verdwenen, om na een paar maanden helemaal niet meer terug te komen. Ik heb geen last meer van nachtmerries en hoor geen stemmen meer. Zelfs mijn grootste angst - de dood - is verdwenen omdat ik geloof dat ik door mijn bekering niet in die helse werkelijkheid die ik had meegemaakt terecht zal komen, maar in de hemel. Mijn leven is honderdtachtig graden gedraaid.
Niet lang na mijn bekering heb ik mijn partner ontmoet. Ik ben met hem getrouwd en ben vorig jaar moeder geworden. Mijn omgeving ziet hoeveel rustiger en gelukkiger ik ben, dus zijn ze blij voor me. Al snapt niet iedereen de keuzes die ik maak. Dat is prima, zij hebben niet dezelfde ervaringen gehad als ik. Een tijdje geleden heb ik een mail gestuurd naar de mensen bij wie ik de ceremonie heb gedaan, om hen te vertellen wat er met mij gebeurd was. Hun reactie was teleurstellend. Weer schreven ze dat het allemaal ten goede was, dat het voor zielsgroei had gezorgd. Terwijl de ceremonie deuren heeft geopend die gesloten hadden moeten blijven.
Niet alleen bij mij, bij nog meer mensen. Zo sprak ik een man die door de ayahuasca al jaren in angst leeft en een vrouw die zo'n vreselijke trip heeft gehad dat ze er nog steeds niet over kan praten. Ik praat er juist over, omdat ik mensen wil waarschuwen. Ayahuasca is hip en happening en ik hoor steeds meer mensen die overwegen het eens te proberen. Dat snap ik, want er zijn ook mensen die geweldige ervaringen hebben, maar toch zeg ik: onderschat de werking ervan niet. Het kan veel kapotmaken.'
Dit interview stond in &C's aprilnummer van 2025.
:quality(95))
:quality(95))
:quality(95))
:quality(95))
:quality(95))
:quality(95))