Column
Malou: 'Als blikken konden doden zou ik nu smeken om morfine'
Column
Hanneke: 'Dit is mijn eerste echte cappuccino sinds maart'
Column
Malou: 'De auto komt met een noodgang mijn kant opgereden'
Carmen: 'Vroeger werd mijn geslachtsorgaan liefkozend piepiet genoemd'
Interview
Nikkie de Jager: 'Als ik alles ga opkroppen is het einde oefening'
Malou: 'Voor de vegetariërs is er tomatensoep of tomatensoep'
Carrière & Geld
Deze clichés wil je vermijden tijdens een sollicitatiegesprek
Carrière & Geld
&C is op zoek naar een Online Campagne Manager
Beauty
Onmisbaar: deze 5 Pixi-producten uit &C Webshop lappen je huid op
Beauty
Jullie laten zien: zo gebruik je het &C x Blond Amsterdam-servies
Column
Thomas: 'We zouden de criminele organisatie samen oprollen'
Column
Malou: 'O, je spreekt gewoon Nederlands?'
Fashion
Hallo blote voeten: deze sandalen worden een hit (en zo draag je ze)
Hanneke: 'Ik neem mezelf voor om op te houden met drinken en eten'
Fashion
Bestdressed: dit waren de allermooiste Oscar-outfits van 2020
Newsflash
Masterclass zang met ambassadeur Caro Emerald
Column
Chantal Janzen: 'Ik negeerde oproepen van het bevolkingsonderzoek'
Column
Hanneke: 'Zij had dure kleding aan, ik voelde me een aardappel'
Psyche
Asielkat Liam (11): 'Door te eten probeer ik mijn zorgen te vergeten'
Mode
Fast fashion passé: deze mode-ontwerpers gaan voor een betere wereld
Dans
Van deze vijf dansers weet je het zeker: ze zitten nooit stil
Column
Carmen: 'Als je dertig bent, begin je opeens aan álles te twijfelen'
Films & Series
Katy chilt met Orlando's ex en nog 3 redenen waarom ze geweldig is
Column
Hanneke: 'Kinderen zijn klootzakken'
Column
Hanneke: 'Er moeten meer mensen zijn die stiekem eten'
Toiletjuffrouw Vera: 'Een avond werken voelt voor mij als uitgaan'
Interview
Museumbeveiliger Mario: 'Grote groepen moet je tactvol aanspreken'
Nienke: 'Ik ontdekte naast een bobbeltje ook een vlekje op mijn borst'
Column
Jamie: 'Mijn kinderen hebben al een televisie op hun kamer'
Malou: 'Ik stap in een kart en zit meteen muurvast in het stoeltje'
Column
Chantal Janzen: 'Elke baan, zelfs de mijne, kan een gewoonte worden'
Meer bekijken
  1. Psyche
  2. › ›
  3. Hé schaap: wat vind je eigenlijk zelf?
Psyche

Hé schaap: wat vind je eigenlijk zelf?

Nu in &C: Toen je buren thuiskwamen met extra rollen wc-papier, liep jij vast ook even naar de supermarkt. We laten ons graag beïnvloeden door anderen. Kunnen we daar iets aan doen, of zijn we hopeloos overgeleverd aan kuddegedrag?

24-4-2020 21:00
Tekst Imke Hamacher

'Ja, maar Kiki deed het ook!' zei je weet-ik-hoeveel-jaar geleden tegen je moeder als je op je donder kreeg omdat je snoepjes van de grond at. 'Nou en? Als Kiki van de brug springt, doe jij het dan ook?' kaatste je moeder standaard de bal terug. Hoewel het een pontificale drogreden is (een snoepje van de grond eten is van een nogal andere orde dan van een brug springen), hebben we wel een vrij cruciale les in de vroege opvoeding te pakken: dat iemand anders iets doet, betekent niet dat het een goed idee is, en al helemaal niet dat jij het ook moet doen. Oké, ­ understood. Dat Kiki op haar dertiende haar maagdelijkheid verliest, haar haar zwart verft en later marinebiologie gaat ­studeren, betekent niet dat jij op diezelfde leeftijd klaar bent voor seks, zwart haar jouw teint complementeert en je later onderzoek moet gaan doen naar plankton. Nee, jij moet je eigen keuzes maken, meningen vormen en gevoelens volgen. Toch is het verdomde moeilijk om je níét te laten beïnvloeden door wat anderen doen of vinden. Sterker nog, het is onmogelijk.

Lees ook: Nikkie de Jager in &C's meinummer: 'Volgens de dokter heb ik PTSS'

Contact hebben met anderen betekent beïnvloed worden door anderen. Als je collega niet uitgepraat raakt over de gezondheidsvoordelen van havermelk, ga jij je koffies daar ook maar eens mee aanlengen (dat het naar papier smaakt, proef je na een paar keer niet meer). Als je gaat lunchen met vriendinnen die vegan zijn gaan eten om de wereld te redden, zie dan nog maar eens broodje ossenworst te bestellen zonder gemeatshamed te worden. En als je buurtgenoten collectief wc-papier gaan hamsteren tijdens de coronacrisis, dan – geef toe – sla ook jij de eerstvolgende keer in de supermarkt een extra jumbopak in. Hm. Dat lesje van je moeder is toch niet helemaal beklijfd.

Gebruik je verstand
Hoewel mensen iets verder geëvolueerd zijn dan een kudde schapen, hebben ook wij soms de neiging kuddegedrag te ­vertonen. Psycholoog Martin Appelo verklaarde het hamstergedrag tijdens de coronacrisis op 15 maart bij Spijkers met ­koppen als volgt: 'Normaal gesproken gebruiken we alle drie de lagen van ons brein: de neocortex waarmee we nadenken en verstandige dingen doen, het limbisch systeem waarmee we voelen, en het reptielenbrein dat instinctief kiest uit vechten, vluchten of bevriezen. Maar de regel van het brein is: hoe meer stress en hoe meer gevaar, hoe minder de neocortex ­functioneert en hoe meer we varen op ons reptielenbrein. We kiezen dan eerder voor kuddegedrag en kopieergedrag: als mijn ­buurman pakken wc-papier inslaat, doe ik dat ook.'

Lees ook: Shelly Sterk: 'Ik denk wel drie keer na voor ik een luierfoto post'

Volgens psycholoog en auteur Thijs Launspach is het hamstergedrag mede te verklaren doordat emotie een veel grotere drijfveer voor keuzes is dan gezond verstand. 'En de coronacrisis versterkt dat nog eens tot de macht tien, omdat we bang zijn. 
Als we iets niet kunnen controleren, zoals zo'n virus, proberen we op andere vlakken de controle terug te krijgen. Wat we in ons winkelmandje gooien, daar hebben we wél invloed op. Hamsteren is niet rationeel, het is gedreven door angst.' Hetzelfde effect was volgens bioloog Patrick van Veen zichtbaar bij de kredietcrisis en de aanslag op het World Trade Center. 'Een klein groepje Nederlandse beleggers verkocht hun aandelen en op onze beurs ontstond meteen blinde paniek. En toen vlieg­tuigen het WTC in New York doorboorden, besloot een deel van de werknemers in de torens naar boven te lopen, omdat daar minder rook was. Ongelooflijk veel mensen volgden, terwijl ze met dit besluit absoluut geen overlevingskans hadden.'

Benieuwd hoe je trouw blijft aan jezelf in tijden van kuddegedrag? En hoe je zelf een mening kunt vormen? Lees het hele artikel in de nieuwste editie van &C 'Laat je niet gek maken', die nu in de winkel ligt. Je kunt het nummer ook hier bestellen of op Blendle lezen. 

Schrijf je in voor de nieuwsbrief
Ontvang één keer per week alle &C updates!
Het is vereist de inschrijving te bevestigen door dit vakje aan te vinken.
GO
Bedankt voor je inschrijving voor de nieuwsbrief!
Vanaf nu ontvang je de nieuwsbrief.
Out now
&C Magazine Editie #6 Lekker sportief
Bestel nu
Wees slim en word abonnee!
12x &C Magazine op je deurmat.
Bekijk de deals

Gerelateerd

Geen probleem!
&C maakt gebruik van cookies. Als je verder leest, ga je daarmee akkoord. Meer info »

We love cookies

Deze website maakt gebruik van cookies.
Geen probleem!

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om websiteverkeer te analyseren. Ook delen we informatie over je gebruik van onze site met onze partners voor social media, adverteren en analyse.

Wanneer je gebruik blijft maken van andc.tv gaan wij ervan uit dat je hiermee akkoord bent. In onze privacy voorwaarden vind je een beschrijving van al onze cookies.