Doe het licht uit: vrijere seks in het pikkedonker, waar komt dat toch vandaan?

Als je denkt dat je de enige bent die vrijer vrijt in het pikkedonker dan in het felle licht: dat ben je niet. Verre van. Maar waar maken we ons nou eigenlijk zo druk om? Voor &C's oktobernummer zochten we het uit, en je leest hier een preview. 

Kijk naar een willekeurige film, serie of soap en we zien hoe de kleren van beeldschone lijven worden gerukt, om de liefde open en bloot te bedrijven. Gewoon op klaarlichte dag: in de keuken, op tafel, op een idyllisch strand in het nietsontziende zonlicht. De passie, overgave en wederzijdse zelfverzekerdheid spat van het scherm. Net zoals in het echte leven, toch? Nou, nee. Uit onderzoek van WiZ Connected blijkt dat we dusdanig onzeker zijn over ons lichaam, dat we meestal rekening houden met waar en vooral wanneer we seks hebben: 24 procent van de Nederlanders durft alleen seks te hebben in het donker en 89 procent geeft aan dat sfeerlicht onmisbaar is. Slechts een klein percentage is zelfverzekerd genoeg om gewoon spontaan seks te hebben als het zo uitkomt – ongeacht voordelig licht.

Waar komt die onzekerheid nou toch vandaan? Elise (31) kan die vraag wel beantwoorden. 'Ik ben altijd mager geweest en dat zal altijd zo blijven. Het is gewoon mijn bouw. In de tweede klas kregen mijn vriendinnen een vrouwelijk figuur: borsten, heupen, mooie rondingen. Maar ik niet. In de klas hadden ze dat ook door. Bonenstaak, magere lat, wandelende satéprikker: ik heb het allemaal gehoord.'

Lees ook: Kletsen over ketsen: 'Deze tip werkt heel goed tijdens het pijpen'

Tijdens haar studie kreeg Elise haar eerste vriendje, maar dat hielp weinig voor haar zelfvertrouwen. 'Dagelijks kreeg ik te horen dat ik een magere sprinkhaan was. Hij probeerde me een tijdje 'vet te mesten' met chocola, patat en andere troep, maar ik kwam niet aan. Ik kreeg de koosnaam 'Botje', omdat mijn botten zo uitsteken. Heel soms noemde hij me zelfs 'liefkozend' zijn anorexiapatiëntje. Dat deed pijn, maar ik lachte dan maar mee. Ondertussen werd ik steeds onzekerder, vooral in bed. Geen denken aan om me zomaar voor hem uit te kleden. Het gebeurde echt alleen in het donker, laat op de avond. Het liefst ,als hij een beetje aangeschoten was zodat hij minder lette op mijn magere lijf.'

Na drie jaar strandde de relatie omdat de liefde van beide kanten bekoelde. De periode daarna richtte Elise zich op haar studie en carrière. Ze had af en toe een vriendje, maar seks bleef moeilijk. Sinds vorig jaar heeft ze weer een serieuze relatie. 'We hadden vanaf het begin een enorme klik en aantrekkingskracht. Hij vindt me mooi zoals ik ben en ik hem ook. Het liefst zou ik de hele dag om hem heen hangen en van alles doen in bed. Maar zodra hij me vastpakt, krijg ik toch weer die gedachten in mijn hoofd: welke vent wil nou seks met zo'n lattenbodem? Het liefst hou ik tijdens seks mijn kamerjas aan, omdat die lekker dik is. En ik draag altijd push up-beha's. De keren dat hij mijn borsten heeft gezien zijn op één hand te tellen. 

Sowieso wil ik alleen 's avonds seks, nog steeds in het donker. Waarop hij vaak zegt dat het nergens voor nodig is, dat hij gewoon van me wil genieten zonder al die blokkades en 'regeltjes'. Maar ik kan het niet. Het erge is: niet mijn lichaam staat dat in de weg, maar mijn hoofd. Soms maakt mijn vriend een grapje: 'Wacht maar tot je ooit zwanger bent, dan word je sowieso dikker en kunnen we eindelijk genieten in bed.' Triest maar waarschijnlijk waar.'

Micro-trauma
Onzekerheid over ons uiterlijk is menselijk, we kennen dat gevoel vrijwel allemaal. Het kan variëren van lichte gêne, zoals je druk maken om rimpels in je gezicht of putjes in je benen, maar het kan ook serieuzere vormen aannemen. Dat je dusdanig last hebt van schaamte dat je jezelf niet durft te laten zien – letterlijk en figuurlijk. Dat is niet alleen vervelend voor jou, maar ook voor je partner én voor je relatie. Ingrid de Jong is gedragsanalist, coach en relatietherapeut. Ze heeft een praktijk in Bavel en schreef onder andere het boek Onuitwisbaar, over micro-trauma. 'Lichamelijke onzekerheid is een veelvoorkomend thema in relatietherapie. Het kan je liefdes- en seksleven sterk beïnvloeden. Je bent namelijk meer bezig met hetgeen wat je wil verbergen of waarvoor je je schaamt dan met genieten en verbinden met je partner.'

Lees ook: V-facts: deze 5 feiten over je vagina wil je voor je dertigste weten

Angst voor afwijzing neemt in feite de overhand, waardoor je je niet veilig voelt. En veiligheid is juist zo belangrijk voor een vervullend seksleven en echte verbinding met je geliefde. 'Eigenlijk komt het allemaal neer op een diepgewortelde angst om niet genoeg gevonden te worden. Vanuit de evolutie hebben wij als mens de noodzaak om bij een groep te horen, omdat buitensluiting vroeger betekende dat je overlevingskansen kleiner waren. Een gevoel van afwijzing – of de angst daarvoor – triggert ons stressresponssysteem, wat kan zorgen voor allerlei spanningsklachten. Met weer andere negatieve gevolgen van dien.'

Geen zin meer
Herkenbaar voor Brigitte (38). Vroeger was ze naar eigen zeggen een seksbeest, maar na drie zwangerschappen heeft ze een afkeer van haar lijf. ‘Tijdens mijn studie had ik de mannen voor het uitkiezen. In die tijd had ik veel wilde seks, overal en nergens. Ik heb het zelfs een keer in de spoelkeuken gedaan waar ik een bijbaantje had, in het meest onvoordelige tl-licht dat je je maar kunt voorstellen. Terugkijkend kan ik bijna niet geloven dat ik zo vrij was.'

Inmiddels is het tien jaar later. Brigitte is gelukkig getrouwd en heeft drie kinderen gekregen. Niet alleen haar leven is rigoureus veranderd, maar ook haar lichaam. 'Na mijn eerste kind ging het nog wel, maar de zwangerschap van de derde heeft alles verpest. Als ik in de spiegel kijk en mijn uitgezakte lijf zie, denk ik: vergane glorie. Ik ben nog steeds jong, maar in mijn blootje voel ik me tachtig. Ik wil niet dat mijn man dat ziet, dus ik vermijd naakt zijn zo veel mogelijk. Ook in bed: ik wil alleen seks onder de dekens in het donker. Die mentale stress zorgt voor fysieke spanning waardoor vrijen vaak pijn doet. Onbewust verzet ik me ertegen. Eerlijk gezegd heb ik er helemaal geen zin meer in.'

Pasgeleden ging Brigitte naar een plastisch chirurg om te informeren naar een buikwandcorrectie en borstlift. ‘Ik zou er veel voor over hebben om er weer zo uit te zien als vroeger, maar die operaties zijn ingrijpend en kosten zo’n twintigduizend euro. Mijn man vindt het onzin om in een gezond lichaam te snijden om ‘mooier’ te worden. Want dat is het grappige: hij vindt me nog steeds bloedaantrekkelijk! Laatst zei hij: ik mis de vrouw die gewoon boven op me sprong en gek durfde te doen. Dát was wat me zo aantrekkelijk maakte, en niet mijn strakke lijf, volgens hem. Ik wou dat ik dat weer kon, maar het lukt me nog niet om me te verzoenen met hoe ik ben geworden.’

Sociale media
De tijd waarin we leven helpt niet mee om ons zekerder te voelen over ons lichaam. Uit een intern onderzoek door Facebook in 2021 blijkt dat jonge vrouwen die al enigszins onzeker waren over hun lichaam zich nog veel slechter gaan voelen door het gebruik van social media. Want hoewel we weten dat de meeste foto’s bewerkt zijn, nemen we het ongemerkt toch voor waar aan. Waaruit we concluderen dat wij dus niet mooi of goed genoeg zijn.

Maar is dat uiterlijk nou wel echt zo belangrijk om sexy gevonden te worden in bed? De Jong legt uit: ‘Onbewust zoeken we een partner met de beste kenmerken, om onze nakomelingen de grootste kans op overleven te geven. We selecteren daarom onze (bed)partner onbewust op een aantal factoren. Zoals een bepaalde symmetrie in het gezicht – de golden ratio – en lichaamsverhoudingen, omdat die vruchtbaarheid representeren. Bovendien spelen geur en stem een rol. En ook culturele invloeden en persoonlijke ervaringen bepalen wie we aantrekkelijk vinden. Dat heeft weer te maken met hormonen. Als iemand binnen jouw interessegebied valt, maak je bijvoorbeeld dopamine (beloningshormoon), oxytocine (knuffelhormoon), vasopressine (speelt een rol bij verbinding en monogamie), testosteron en oestro- geen (beïnvloeden seksuele aantrekkingskracht) aan.

In zekere zin worden we dus gestuurd door ons onderbewustzijn en lichaam. Schoonheid of ‘mooi’ zijn speelt daar in de eerste instantie dus wel een rol bij, maar toch is dat niet doorslaggevend voor hoe aantrekkelijk we iemand vinden. Uit diverse onderzoeken, zoals van Psychology Today, blijkt dat andere factoren veel belangrijker zijn. Zeker op de langere termijn. Zoals emotionele verbinding, vertrouwen, veiligheid, variatie en waardering. Naarmate de emotionele band groeit, wordt het uiterlijk van onze partner steeds minder belangrijk. Het zijn de diepere connectie en het vertrouwen dat de ander je steunt en er voor je is, die de relatie waardevol maken én die de ander echt aantrekkelijk maken. Ook in bed.'

Dit artikel stond in &C's oktobernummer van 2024.