Voor eens en voor altijd: is koffie nou wel of niet goed voor je?

Is koffie nou goed of slecht voor het hart? Is het veilig tijdens de zwangerschap? En helpt het écht bij concentratie? We zien door de bomen het bos niet meer, dus tijd om alle voor- en nadelen effe op een rij te zetten.

Kun je gelijk een koffiepauze nemen.

Lees ook: Tijd voor duidelijkheid: helpt cafeïne tegen hoofdpijn en migraine?

Nadelen op een rijtje
Waar liggen de grenzen? Na hoeveel kopjes slibben je aderen dicht?

1. Cholesterol
In je bakkie pleur zitten stoffen die het cholesterol verhogen. Een teveel aan cholesterol kan blijven plakken aan de binnenkant van je bloedaderen, wat hart- en vaatziekten veroorzaakt. Gelukkig is het daadwerkelijke risico van verhoogd cholesterol minder hoog dan we jarenlang dachten. Het ligt allemaal aan de manier waarop je het filtert; vooral ongefilterde gekookte koffie - zoals je in Turkije drinkt, of pruttelkoffie uit een percolator - heeft meer van die cholesterolverhogende (schrijf 'm op voor galgje) stoffen.

2. De overgang
Helaas, tijdens de (peri)menopauze wil je die koffie to go toch wat vaker skippen. Cafeïne kan namelijk een trigger zijn voor (nachtelijke) opvliegers en zweten, en zorgen voor een slechte nachtrust. Bovendien wordt dat cholesterolverhaal nog belangrijker als je in de overgang zit, omdat je dan extra gevoelig bent voor die cholesterolverhogende stoffen. Houd het daarom bij twee of drie kopjes per dag, het liefst alleen in de ochtend.

3. Zwangerschap
Oké, deze past misschien niet helemaal in het rijtje met nadelen. Noorse onderzoekers vonden namelijk dat koffie geen invloed heeft op het brein van ongeboren baby's. Toch gaven de onderzoekers aan dat hun resultaten niet betekenen dat je als zwangere nu unlimited koffie kunt drinken. Marianne Geleijnse van de Wageningen Universiteit vertelde aan de Volkskrant dat kinderen angstig worden van cafeïne en slecht slapen, omdat ze de stof niet kunnen afbreken. Drink daarom niet meer dan twee kopjes per dag als je zwanger bent.

Oh, die lijst viel best mee.

Lees ook: Kakken na koffie: dit is waarom je na een bakkie pleur naar de wc moet

Voordelen op een rijtje
Huppatee: de voordelen. Kom maar door. Let wel: volgens het voedingscentrum staat alleen gefilterde koffie in de schijf van 5 (en telt dus als 'gezond'), en niet koffie uit cups of van een barista.

1. Hart- en vaatziekten
Drink je twee tot vier koppen per dag? Dan heb je tien procent minder risico op hart- en vaatziekten en beroertes. Door koffie gaat je hartslag namelijk omhoog - niet té hoog - net als wanneer je traploopt. Op lange termijn werkt koffie bloeddrukverhogend, maar dat wordt opgeheven door andere stoffen in koffie.

2. Nieren en diabetes type 2
Koffie maakt je gevoeliger voor insuline, waardoor de glucose in je bloed minder piekt. Bij vijf koppen per dag zelfs 30% minder risico op diabetes type 2. Een mindere glucosepiek zorgt voor minder nierschade.

3. Concentratie
Ja, van een kop koffie ga jij je beter concentreren. Je reactiesnelheid wordt hoger, je wordt accurater en maakt minder fouten. Het duurt zo'n 45 minuten voordat het effect voelbaar is, maar dan zullen je werk- en sportprestaties verbeteren. Maarre, 5 koppen is toch echt de max - met meer word je juist onrustig.

4. Minder kans op vroegtijdig sterven
Mensen die 's ochtends koffie drinken hebben volgens onderzoek minder kans op vroegtijdig sterven. Dit komt doordat 's ochtends ontstekingsstofjes pieken - je koffie vecht dat aan - en omdat je bakkie een slechte nachtrust wat makkelijker kan maken.

5. Darmen
Ja, deze staat echt bij voordelen. Hoewel koffie er bij veel mensen voor zorgt dat ze moeten rennen naar de wc, is koffie juist heel goed voor de gezonde bacteriën en micro-organismen in je darmen. Onderzoekers uit Wageningen zagen dat mensen met de diagnose darmkanker met drie à vier koppen per dag minder kans hadden dat de kanker terugkeerde, en zelfs een verhoogde kans op overleving.

6. Ouderen beschermen
In april dit jaar bleek uit onderzoek dat ouderen die zo'n drie á vier kopjes koffie per dag dronken minder kwetsbaar zijn. Deze resultaten werden echter ook gezien bij mensen die dagelijks meer dan zes koppen dronken, en zelfs mensen die cafeïnevrije koffie dronken.

Doe ons nog maar een bakkie.