Waarom zeggen we eigenlijk 'douze points'?

'Douze points!' Het hoogste getal in de puntentelling van het Eurovisie Songfestival is inmiddels een begrip geworden dat ver buiten die context reikt. Bij &C vernoemden we er jarenlang zelfs een rubriek naar. Maar waar komt die twaalf eigenlijk vandaan? En waarom zeggen we het op z'n Frans?

Het is temps voor antwoorden.

Spoedcursus Songfestival
Voordat we in de douze points duiken, hierbij nog even een snelle geheugenopfrisser. Het Eurovisie Songfestival werkt met halve finales, waarvan de eerste vanavond en de tweede morgen is, en een grote finale, die zaterdag plaatsvindt. Tijdens die halve finales worden de finaleplekken vergeven op basis van televote, dus op welke acts kijkers via hun mobiele telefoon stemmen. De vakjury mag op dit moment nog niet meestemmen. Dat mag pas tijdens de finale, waarin elk land twee sets punten geeft. Een set van de vakjury en een set vanuit televoting, die allebei voor vijftig procent meetellen. De uitslag van de televotes wordt voorgelezen door de presentator, de punten van de vakjury worden bekendgemaakt door een vertegenwoordig. Dit jaar is dat onze eigen Chantal. Vooral van die tweede uitslag wordt een groots moment gemaakt, waarbij de douze points natuurlijk de klap op de vuurpijl zijn.

Lees ook: Hoeveel kans heeft Claude vanavond tijdens de halve songfestivalfinale? We zetten het op een rij

Waarom twaalf?
Maar, zou je je af kunnen vragen, waarom worden die 8 punten niet gewoon opgevolgd door een 9? En daarna door een 10? Je weet wel, volgens het decimale talstelsel dat we al duizenden jaren gebruiken. Nee, in songfestivallogica slaan we een paar getallen over en is 12 ineens de opperscore. Pourquoi?

Eén ding is zeker: het puntensysteem heeft heel wat veranderingen doorgemaakt. Het eerste songfestival vond in 1956 plaats, waarbij de zeven deelnemende landen elk op hun favoriet mochten stemmen. In 1962 werd dit voor het eerst veranderd en mochten de tien deelnemende landen hun favoriete liedjes 3, 2 en 1 punten geven. Een jaar later nam het aantal deelnemers toe naar twintig en waren er 5, 4, 3, 2 en 1 punten te vergeven. Dat werd nog een paar keer teruggedraaid en aangepast, totdat in 1975 het huidige puntensysteem werd ingesteld. Twaalf punten naar het beste liedje, tien naar het op een na beste, acht naar het op twee na beste en zo verder.

Het grote verschil met een 'logische' telling is dat deze telling de punten voor de beste inzendingen (al draait het songfestival natuurlijk lang niet altijd om kwaliteit) ook het zwaarste telt. Zo valt er als land iets meer gewicht te geven aan je favorieten. Reddit-gebruikers (en er zijn nogal wat songfestivalfora, poeh) opperen dat de organisatie zo ook het inzenden van kwalitatieve acts extra zou kunnen te proberen stimuleren. En inderdaad, dat zou zomaar kunnen.

Lees ook: Chantal Janzen: 'Toen ik me voorbereidde op het Eurovisie Songfestival werd er vrij weinig ge-ding-a-dong’d'

Waarom Frans?
Het antwoord op deze vraag is iets eenvoudiger. Frans is naast Engels de tweede officiële taal van de European Broadcasting Union, de organisatie die het songfestival organiseert. Niet gek, als je je bedenkt dat het ook de tweede meest gesproken taal is in de Europese Unie. Tot en met 2003 herhaalden de presentatoren van het Eurovisie Songfestival de punten zelfs in het Engels én Frans, via de vaste structuur land-aantal punten. Daar ontstond dus de befaamde: 'Pays-Bas, douze points!' Nou ja, befaamd, zo vaak kregen wij die twaalf punten niet, maar je snapt wat we bedoelen.

Het bekte blijkbaar zo lekker, dat het beter is blijven hangen dan de 'twelve points!' Zoals we al schreven: het is inmiddels een begrip. Zelfs al zou de EBU willen, zou het lastig worden deze hoogste score ooit nog een keer aan te passen. Het zit te diep. Maar goed, als ze het toch proberen, hebben we altijd nog Cornald Maas die a la TV-Moment Van Het Jaar 2024 kan zeggen: 'Ik zou bijna willen zeggen: fuck de EBU. Maar dat zeg ik nu ook.' Voor dat moment krijgt hij van ons nog steeds douze points.