Feit of fabel: is zelfbruiner echt slecht voor je?

Een natuurlijke tan zonder uren in de zon te liggen of onder de zonnebank te kruipen? Voor veel mensen is zelfbruiner dé oplossing. Maar nu zelfbruiners populairder zijn dan ooit, vragen steeds meer mensen zich af: hoe veilig zijn die producten eigenlijk?

Het korte antwoord: zelfbruiner is een veilig alternatief voor zonnen of de zonnebank, maar er zijn een paar aandachtspunten. 

Zo werkt zelfbruiner
De meeste zelfbruiners bevatten dihydroxyaceton (DHA). Klinkt ingewikkeld, maar het doet eigenlijk iets heel simpels: het reageert met aminozuren in de bovenste huidlaag, waardoor de huid tijdelijk verkleurt. Het resultaat? Een sunkissed teint zonder dat er een zonnestraal aan te pas komt.

Is het veilig?
Ja, je kunt last krijgen van huidirritatie, uitslag of een allergische reactie op ingrediënten zoals geurstoffen of conserveermiddelen, maar uit onderzoek blijkt tot nu toe niet dat DHA schadelijk is wanneer het op de huid wordt aangebracht. 'Hoewel soms wordt beweerd dat bij dit proces vrije radicalen in de huid ontstaan, is hiervoor geen bewijs,' vertelt de dermatoloog Bas Wind aan Radar. 'In tegenstelling tot bruin worden door de zon; hierbij ontstaan wel vrije radicalen die schade kunnen aanrichten in je lijf.'

Wel is het volgens hem raadzaam om bij gebruik van een product in sprayvorm je ogen, neus en mond te beschermen. 'DHA kan via je slijmvliezen terechtkomen in je longen. Hoewel ook hiervoor geen direct bewijs is, zou dit mogelijk schade kunnen aanrichten,' vertelt Wind. De dermatoloog adviseert daarom eerder het gebruik van een zelfbruinende crème, lotion of mousse in plaats van een spray. 

Voor zwangere vrouwen wordt uit voorzorg vaak geadviseerd om terughoudend te zijn met zelfbruiners, met name producten die ingeademd kunnen worden. Dat betekent niet dat zelfbruiner bewezen schadelijk is tijdens de zwangerschap, maar dat er simpelweg nog onvoldoende onderzoek naar is gedaan. ‘Dergelijk advies geldt voor elke stof waarvan nog niet honderd procent zeker is dat er geen risico's zijn wanneer het de foetus bereikt.’

Vergeet je SPF niet
Misschien wel de grootste misvatting over zelfbruiner: een bruine huid betekent niet dat je beschermd bent tegen de zon. De kleur die je krijgt van een zelfbruiner biedt namelijk geen enkele bescherming tegen uv-straling.